projecten
theater, dans en filmFriesland

Kneppelfreed

Kneppelfreed is een theatervoorstelling op locatie, in het Paleis van Justitie in Leeuwarden, over de persoonlijke worsteling van veel Friestaligen met hun taal en identiteit.

  • De politie greep in op het Zaailand op Kneppelreed, 16 november 1951.

Strijd om de positie van taal

Op 16 november 1951 werd er een strijd uitgevochten om de positie van taal: de moedertaal, de taal van het openbaar bestuur. Politicus en journalist Fedde Schurer moest zich in het Paleis van Justitie verantwoorden voor een hoofdredactioneel artikel waarin hij protesteerde tegen het verbod Fries te spreken in de rechtszaal. Buiten werden knuppels, motoren met zijspan en waterkannonnen ingezet om de demonstranten te bestrijden. De dag werd al snel bekend als Kneppelfreed (Knuppelvrijdag) en kreeg landelijke aandacht. Dit was het begin van de emancipatie van het Fries. 

Voorstelling

Zeventig jaar later is Kneppelfreed de aanleiding voor een bijzondere voorstelling. Onder regie van Sjoeke-Marije Wallendal en artistieke leiding van Jos Thie speelt een topcast, met onder andere Joke Tjalsma en Ali Zijlstra, een tekst van Bouke Oldenhof. De voorstelling heeft de vorm van een bijzondere rechtszaak en voert de toeschouwer door de tijd langs drie rechtszaken waarin de taal een rol speelt. Het gaat daarin niet alleen over het Fries maar ook over diversiteit in het algemeen. Het betoog van mr. Abel Hertzberg uit 1951 is nog altijd prikkelend actueel. 

De voorstelling heeft de rollen en structuur van een rechtszaak en verspringt in de tijd. De 'verdachte' is op zoek naar een te plegen wetsovertreding zodat zij veroordeeld kan worden voor haar Fries-zijn, ze heeft namelijk het gevoel zich steeds te moeten rechtvaardigen voor haar gebruik van haar moedertaal en wil daar dan ook voor berecht worden. In de zoektocht naar de juiste wetsovertreding doen de spelers verschillende rechtszaken aan waarin de Friese taal een belangrijke rol heeft gespeeld, Kneppelfreed in 1951, de zaak van De FOKA in 1974 en de zaak rond de 'blokkeerfriezen' in 2017.

Kneppelfreed is een coproductie van De Harmonie en Pier21. De voorstelling is net als de historische rechtszaken zowel Fries- als Nederlandstalig. In hetzelfde imposante Paleis van Justitie. 

Datum voorstelling:

22, 27 en 28 oktober: try-out
29 oktober: premiere

Tickets en meer informatie:

Wil je de voorstelling bijwonen? Of wil je meer weten? Kijk op de website van Stadsschouwburg de Harmonie.

Zelf een project steunen?

Geef ook

Meer projecten

Frieslandtheater, dans en film

Teaterselskip Arum

Openluchtspel Omke Henk

Bekijk project
Utrechttheater, dans en film

Queer Film Festival Utrecht 2021

Het Queer Film Festival Utrecht (QFFU) is sinds 2019 hét LHBTQI+ filmfestival van Utrecht en heeft een diverse programmering op het vlak van LHBTQI+ films in combinatie met een amuserend en verdiepend randprogramma.

Bekijk project
Overijsseltheater, dans en film

De Spaghettirellen

Eind jaren vijftig haalt de Nederlandse regering Italiaanse, jonge mannen naar Twente om als gastarbeider in de textielindustrie te werken. De Italianen gaan voor hun werk naar de fabriek, en wonen in kosthuizen en pensions. Maar in hun vrije tijd willen de Italianen ook iets te doen hebben: in discotheken, snackbars en op de kermis raken ze in contact met de Twentse jeugd. Over die ontmoeting gaat Spaghettirellen, een avontuurlijke openluchtvoorstelling van Theatergroep De Jonge Honden vol verliefde nozems en jongeren met dromen. Een smeuïge ‘Spaghettiwestern’ over clashende culturen, vooroordelen en het bevechten van je vrijheid. Een voorstelling over een bizarre geschiedenis die lang niet iedereen meer kent, maar te interessant is om niet te vertellen.

Bekijk project
Landelijktheater, dans en film

Diversity in bureaucracy

multidisciplinair project 'Diversity in bureaucracy'

Bekijk project