Groeien door kunst

Amsterdam is een museum rijker: KiMu Kinderkunstmuseum, een plek waar kinderen alle ruimte krijgen om creatief te zijn. Het museum is dit voorjaar geopend met de tentoonstelling Parallelle processen, met werk van zeventig kinderen in de leeftijd van vier tot veertien jaar en drie volwassen kunstenaars. Tijdens een ontmoeting in het met zorg ingerichte museum spreekt directeur Suzanne Huis met Mariejan en Marcel over de doelstelling van het veelzijdige museum.

Vredesmissie

Suzanne: “Kinderen zijn geen bezoekers van het museum, maar gebruikers: in onze ateliers geven ze – in hun eigen tempo en met eigen ideeën – vorm aan het museum en de tentoonstellingen. Hier kunnen ze leren dat ze buiten de lijntjes mogen kleuren en dat ze mogen falen. Er is ruimte om te struikelen, te vallen en weer op te staan. Bij kunst en creativiteit ligt de focus vaak op het eindresultaat. In het KiMu draait het niet om het resultaat maar om het proces.”  

Mariejan: “Wat mooi, het gaat dus eigenlijk om kunst als persoonlijke ontwikkeling, een manier om te verbinden, authenticiteit. Dat maakt je steviger.”

Suzanne: “Ja precies. Maar we kunnen dit natuurlijk niet alleen; we hebben steun en support van anderen nodig. Daarom is deze ontmoeting met jullie voor mij heel waardevol. Samen kunnen we dit vormgeven en voortzetten. Ik zie het als een vredesmissie, want kinderen zijn de toekomst, daar moeten we in investeren.”

Mariejan: “En wat een mooie omgeving hebben jullie daarvoor gecreëerd. Ik zie allemaal schoonheid om me heen, in dit gebouw, de inrichting, de ordening, de materialen. Alleen al daardoor worden de kinderen opgetild; zij voelen dat ze serieus worden genomen.”

Kunst en natuur

Marcel: “Dit museum sluit prachtig aan bij de doelstelling van het Alieke Hartog Fonds. Alieke was keramiste en gaf kunstlessen aan kinderen in het Rijksmuseum, Stedelijk Museum en Van Gogh Museum. Schoonheid, transformatie, aandacht en liefde waren sleutelbegrippen in haar leven.”

Mariejan: “Alieke was boeddhiste met een grote liefde voor kunst en natuur. Wij vonden het mooi om Alieke te eren door een fonds op te richten met een doelstelling die aansluit bij haar en haar levenspad. Tijdens onze zoektocht naar de juiste vorm waarschuwde mijn zus om niet een stichting te beginnen omdat je daar veel tijd mee kwijt bent. Dat was goed advies want wij houden allebei niet van administratieve rompslomp. Het Cultuurfonds neemt ons die uit handen. Het contact met het Cultuurfonds was vanaf het begin af aan goed – doordacht, professioneel en persoonlijk. Je wordt erbij betrokken, dus je weet waar het geld terechtkomt.”

Marcel: “Met het Alieke Hartog Fonds ondersteunen we projecten voor kinderen op het gebied van kunst- en natuureducatie. Of eigenlijk voor de schil eromheen, want die kinderen hoef je niet te veranderen. Het zijn juist de volwassenen en de docenten die kinderen zouden moeten stimuleren in hun creativiteit en ontwikkeling.”

Weer verliefd

Suzanne: “Het KiMu biedt tentoonstellingen, interactieve installaties, ateliers en een kennis- en documentatiecentrum. Het museum is drie dagen per week open voor bezoek. Op de andere dagen gaan kinderen in de ateliers aan de slag onder begeleiding van onze pedagogische kunstenaars. Dat kunnen klassen zijn of kinderen die meewerken aan een tentoonstelling. Voor de tentoonstellingen formuleren professionele kunstenaars een uitgangspunt: een vraag, een materiaal of een aanpak. Vanuit dat startpunt gaan kinderen in alle vrijheid aan het werk. In onze tentoonstellingen willen we niet zozeer het resultaat laten zien, maar ook wat er in het hoofd van kinderen gebeurt. Daarom zit er een KiMu-medewerker bij die observeert en een verslag maakt van hun creatieve proces: welke vragen stellen de kinderen, hoe werken ze samen? De bevindingen verwerken we in de tentoonstelling en slaan we op in het kenniscentrum. Docenten die meekomen bij een klassenbezoek raken vaak geïnspireerd. Laatst was er een leerkracht die zijn klas anderhalf uur lang observeerde. Hij bedankte ons voor de ervaring en vertelde dat hij weer verliefd was geworden op zijn klas.”  

Marcel: “Prachtig, die transformatie. Dit project heeft zo veel raakvlakken met Alieke, maar ook met ons. We ontmoeten elkaar op begrippen als creativiteit, authenticiteit, autonomie en groei. Hier ben je aan de bron: kinderen kunnen zich vanuit waardigheid en volwaardigheid verbinden met zichzelf, de ander en de wereld. Daarvoor is het Kinderkunstmuseum een heel inspirerende omgeving.”